Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, tütün ve tütün ürünlerine ilişkin hazırlanan yeni düzenleme kapsamında sigara satışlarında yaş doğrulaması yapılacağını açıkladı. Türkiye’de 18 yaşın altındakilere sigara satışının zaten yasak olduğunu hatırlatan Memişoğlu, buna rağmen 13-15 yaş arasındaki gençlerin büyük bölümünün sigaraya kolayca ulaşabildiğini söyledi.
Bahçeli ziyaretinin ardından açıklama
Memişoğlu, MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’yi TBMM’deki makamında ziyaret etti. Yaklaşık yarım saat süren görüşmenin ardından gazetecilerin sorularını yanıtlayan Bakan, tütün ürünlerinin satışına yönelik yeni düzenleme çalışmasına dair bilgi verdi.
Bakanlığın temel görevinin sağlıklı yaşamı desteklemek ve hastalıkları tedavi etmek olduğunu vurgulayan Memişoğlu, sigaranın kalp krizi ve kanser gibi ağır hastalıklara yol açtığına dikkat çekti. Yeşilay’ın yaptığı bir araştırmaya göre sigara içenlerin yüzde 80’inin bırakmaya çalıştığını aktaran Bakan, “Gelin beraber bırakalım” çağrısında bulundu.
“Yaşını soracağız”
Memişoğlu, yaş doğrulamasının nasıl yapılacağına ilişkin dünya örneklerinin incelendiğini belirtti. Covid-19 döneminde kullanılan HES sistemi, karekod ya da başka bir yöntemin gündemde olduğunu ifade eden Bakan, “İnsanlarımıza sigarayı satarken özellikle gençlerimize yaş doğrulaması yapacağız, yani yaşını soracağız” dedi.
Uygulamanın kişisel verilerle ya da insanları ifşa etmekle bir ilgisi olmadığını vurgulayan Memişoğlu, amacın yalnızca 18 yaş altına satış yasağını gerçekten etkin hale getirmek olduğunu söyledi.
Gençlerde çarpıcı tablo
Bakanın aktardığına göre 220 bin gençle yapılan bir ankette, 13-15 yaş arasındakilerin yüzde 73,3’ünün sigarayı rahatlıkla satın alabildiği ortaya çıktı. Türkiye’de sigaraya başlama yaşı ortalama 17 olarak hesaplanırken, sigara bağımlılarının yüzde 57’sinin 18 yaşından önce başladığı belirtildi.
Yüzde 33 ile dünyada ikinci sırada
Memişoğlu, Türkiye’de nüfusun yüzde 33’ünün sigara kullandığını ve bu oranla ülkenin dünyada ikinci sırada yer aldığını söyledi. Erkeklerde akciğer kanserinde Türkiye’nin dünya birincisi olduğunu da belirten Bakan, 2008-2010 yıllarında tütünle mücadelede elde edilen başarının son yıllarda gerilediğini, bunun yeniden canlandırılmaya çalışıldığını ifade etti.
Sigaranın ekonomik yüküne de değinen Memişoğlu, Türkiye’de her yıl yalnızca sigara paketlerine yaklaşık 15 milyar dolar harcandığını, dolaylı etkiler hesaba katıldığında bu rakamın 25-30 milyar dolara ulaştığını kaydetti. Bakan, bu tutarın her yıl deprem bölgesine yapılan harcamanın yaklaşık üçte birine denk geldiğini söyledi.
“Bu işin sahibi bütün toplum”
Memişoğlu, tütünle mücadelenin yalnızca Sağlık Bakanlığı’nın sorumluluğunda olmadığını belirterek toplumun tamamının bu çabaya sahip çıkmasını istedi. Bakan, görüşmelerinin yalnızca sigara konusuyla sınırlı olmadığını; şeker tüketimi ve beslenme alanında da ilgili taraflarla temas kurduklarını ekledi.
Özetle
- Sigara satışında yaş doğrulaması uygulaması getirilecek.
- HES, karekod veya benzeri yöntemler değerlendiriliyor; Bakan uygulamanın mahremiyetle ilgisi olmadığını söyledi.
- 13-15 yaş arasındaki gençlerin yüzde 73,3’ü sigarayı kolayca alabiliyor.
- Türkiye’de nüfusun yüzde 33’ü sigara kullanıyor; yıllık paket harcaması yaklaşık 15 milyar dolar.
Kaynak: Haberler.com (ANKA). Görseller: Haberler.com (haber görseli); Wikimedia Commons — Philafrenzy (sigara paketi, CC BY-SA 4.0), Makril (TBMM binası, CC BY-SA 3.0), Tomasz Sienicki (küllük, CC BY 2.5), Veritas.vos.Liberabit.58 (tütün satış noktası, CC BY-SA 4.0); arşiv görselleridir.
