Fransa Ulusal Meclisi, cinsel saldırı ve istismara karşı mücadeleyi tüm aşamalarıyla güçlendirmeyi amaçlayan kapsamlı yasa tasarısını oy birliğiyle kabul etti. Kamuoyunda “bütüncül yasa” olarak anılan ve 110’dan fazla maddeden oluşan metin, 13 Ekim Salı günü Paris’teki Genel Kurul’da yapılan oylamada ret oyu çıkmadan onaylandı.
503 kabul, sıfır ret
Fransız basınına yansıyan bilgilere göre tasarı, ilk okumada 503 kabul oyuyla geçti; aleyhte oy kullanılmadı, 67 milletvekili ise çekimser kaldı. Komünistlerden sağcı Cumhuriyetçilere, Sosyalistlerden merkez partilere kadar sekiz siyasi grubun desteklediği metne karşı Boyun Eğmeyen Fransa (LFI) milletvekilleri, yabancı uyruklu kadınları korumaya yönelik bazı maddelerin metinden çıkarılmasını gerekçe göstererek çekimser oy kullandı.
Feminist örgütlerin uzun süredir yürüttüğü kampanyanın ürünü olan tasarı, genç Lyhanna’nın öldürülmesinin ülkede yarattığı büyük tepkinin ardından Meclis’in gündemine alınmıştı. Metin, kadınlara ve çocuklara yönelik şiddetin tespitinden mağdurun zararının giderilmesine kadar tüm zinciri ele almayı hedefliyor. Milletvekilleri tasarıyı 1 Ekim’den itibaren yaklaşık iki hafta boyunca madde madde tartıştı ve oylamadan önceki son oturumlarda yeni düzenlemeler ekledi.
Polise bir yıllık süre, özel birimler
Tasarıya göre cinsel saldırı ve istismar vakalarında polis, mağdurların ve şüphelilerin ifadelerini bir yıl içinde almak, delilleri muhafaza etmek ve başka mağdur bulunup bulunmadığını araştırmakla yükümlü olacak. Cinsel saldırı ve aile içi şiddet dosyalarıyla ilgilenecek özel polis birimleri kurulacak.
Yargı tarafında da önemli bir düzenleme öngörülüyor: Her mahkemede bu tür davalara bakacak en az iki hakim ve bir savcı bulunması zorunlu hale gelecek. Meclis, yargı teşkilatını cinsel ve aile içi şiddetle mücadeleye uyarlayan ayrı bir organik yasa teklifini de aynı gün kabul etti.
Mağdur çalışanlara izin, okullarda yıllık görüşme
Tasarı, iş yerinde ya da özel hayatında cinsel saldırıya veya cinsiyetçi davranışlara maruz kalan kadın çalışanlara 10 günlük özel izin hakkı tanıyor. Çocuklara yönelik istismarın erken fark edilmesi için ise anaokulundan lise son sınıfa kadar tüm öğrencilerle her yıl görüşmeler yapılması zorunlu kılınıyor. Mağdur çalışanlara yönelik özel izin maddesi, nihai oylamadan önceki cuma günü yapılan oturumda Meclis’ten geçmişti.
Sıra Senato’da
Metin şimdi parlamentonun üst kanadı Senato’ya gönderilecek. Fransa’da bir yasanın kesinleşmesi için Ulusal Meclis ile Senato’nun aynı metin üzerinde uzlaşması gerekiyor. Hükümetin hızlandırılmış usulü işlettiği tasarının Senato’da ocak ayında görüşülmesi, cumhurbaşkanlığı seçim kampanyası nedeniyle parlamentonun çalışmalarına ara vereceği şubat sonundan önce de kesinleşmesi hedefleniyor. İki kanat arasında görüş ayrılığı çıkması halinde metin, karma komisyonda uzlaştırılacak. Fransız basını, metnin kesinleşmesi halinde Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron döneminde çıkarılan son büyük yasalardan biri olacağını yazıyor.
Özetle
- Fransa Ulusal Meclisi, cinsel şiddete karşı 110’dan fazla maddelik tasarıyı 503 oyla, ret oyu olmadan kabul etti.
- Polis ifadeleri ve delilleri bir yıl içinde toplayacak, özel birimler kurulacak.
- Her mahkemede iki hakim ve bir savcı bu davalara bakacak; mağdur çalışanlara 10 gün izin verilecek.
- Tasarı ocakta Senato’da görüşülecek, hedef şubat sonundan önce yasalaşması.
