Filistin Kurtuluş Örgütü’ne (FKÖ) bağlı Filistin Ayrım Duvarı ve Yahudi Yerleşim Birimleriyle Mücadele Konseyi, İsrail makamlarının ekim ayında işgal altındaki Doğu Kudüs ve çevresinde 1080 yasa dışı yerleşim konutu için iki ihale açtığını bildirdi.

Pisgat Zeev’de 730 konut
Haberler.com’un aktardığı açıklamaya göre ihalelerden biri, Kudüs’ün kuzeyindeki yasa dışı Pisgat Zeev yerleşiminin doğusunda 730 konutun inşasını kapsıyor. Toplam 27,5 dönümlük dört araziyi içeren projede satılık ve uzun dönem kiralık konutların yanı sıra ticaret, işletme ve hizmet alanları da yer alıyor. Bu ihale için son başvuru tarihi 28 Aralık olarak belirlendi.
Maale Adumim’de 350 konut yeniden ihalede
Konsey’e göre 7 Ekim’de yayımlanan ilk ihale, kentin doğusundaki Maale Adumim yerleşiminde yaşlılara ayrılan 350 konut ile ticari ve işletme amaçlı alanları kapsıyor. Açıklamada, bu projenin yıl içinde daha önce de ihaleye çıkarıldığı ancak teklif sunulmadığı için geri çekildiği, yeniden ihaleye çıkarılmasının aynı projenin tekrar pazarlanması anlamına geldiği belirtildi. Bu ihale için son tarih ise 30 Aralık.
“Filistinlilerin alanı daralıyor”
Konsey, söz konusu projelerin Kudüs ve çevresindeki yasa dışı yerleşim birimlerinin alanını genişlettiğini, İsrail’in bölgedeki tahakkümünü artırdığını ve Filistinlilerin genişleyebileceği coğrafi alanı daralttığını vurguladı.
İsrail Maliye Bakanı Bezalel Smotrich de haziran ayının sonlarında yaptığı açıklamada, görev süresi boyunca işgal altındaki Batı Şeria’da 160 yeni kaçak yerleşim biriminin kurulmasına ve 100’ün üzerinde yasa dışı yerleşimin Tel Aviv tarafından tanınmasına öncülük ettiğini öne sürmüştü.
Rakamlarla yerleşimler
İsrail’in 1967’de Batı Şeria ve Doğu Kudüs’ü işgal etmesinin ardından bölgede yüzlerce yasa dışı yerleşim yeri inşa edildi. Filistin istatistiklerine göre Batı Şeria’da 141 yasa dışı yerleşim birimi ile İsrail yasalarına göre de “kaçak” sayılan 224 yerleşim noktasında yaklaşık 750 bin İsrailli bulunuyor. Bunların yaklaşık 250 bini, Doğu Kudüs’teki 15 yerleşim biriminde yaşıyor.
İsrailli sivil toplum kuruluşu Peace Now’ın 2024 verilerine göre Doğu Kudüs hariç Batı Şeria’da yaklaşık 3 milyon Filistinli yaşıyor. İsrail’in işgal ettiği topraklarda kurduğu yerleşim birimleri ve buraya nüfus nakletmesi uluslararası hukuka göre yasa dışı kabul ediliyor.
Doğu Kudüs neden kritik?
Batı Şeria’nın güneyindeki Kefar Etzion yerleşimi, 1967’deki işgalin hemen ardından kurulduğu için bölgedeki ilk Yahudi yerleşim birimi olarak kabul ediliyor. Peace Now verilerine göre Filistin topraklarındaki yerleşimlerde yaşayan İsrailli nüfus 500 bini aşmış durumda. Doğu Kudüs, Filistinlilerin kurmayı hedeflediği bağımsız devletin başkenti olarak görülüyor ve uluslararası toplumun büyük bölümü İsrail’in bu bölgedeki egemenlik iddiasını tanımıyor. Bu nedenle bölgedeki her yeni yerleşim projesi, iki devletli çözüm umutlarına yönelik ciddi bir tehdit olarak değerlendiriliyor.
Özetle
- İsrail, Doğu Kudüs ve çevresinde 1080 yasa dışı yerleşim konutu için iki ihale açtı.
- Pisgat Zeev’de 730, Maale Adumim’de yaşlılara yönelik 350 konut planlanıyor.
- FKÖ’ye bağlı Konsey, projelerin Filistinlilerin yaşam alanını daralttığını açıkladı.