Adana’da erkenci mandalina hasadı sürerken üreticiler zorlu bir sezon geçiriyor. Türkiye Gazetesi’nin haberine göre sezonun başında dalında kilogramı 8-10 liradan alıcı bulan mandalina, Rusya ve Ukrayna’ya ihracatın aksaması nedeniyle 3 liraya kadar geriledi. Üreticiler, bu fiyatlarla ürünlerin ağaçta kalabileceği uyarısında bulunuyor.
Hasat sürüyor ama alıcı az
Kentte Okitsu, Mihowase, Early, Marisol ve Primasol gibi erkenci mandalina çeşitlerinin toplanması devam ediyor. Tarım işçileri sabahın erken saatlerinde bahçelere girerek ürünleri topluyor ve ülkenin farklı bölgelerine gönderiyor. Ancak ihracat kanallarının daralmasıyla birlikte tüccarın verdiği fiyatlar hızla düştü. Mandalinalar boyuna ve cinsine göre kilogram başına 3 ile 7 lira arasında alıcı bulabiliyor.
Gemi trafiği kapalı, tır maliyeti yüksek
Yüreğir Ziraat Odası Başkanı Mehmet Akın Doğan, mandalina kesiminin 29 Eylül’de, ihracatın ise 6 Ekim’de başladığını hatırlattı. Doğan, bu yıl rekoltenin iyi olmasına rağmen ürün para etmediği için kesimin geçmiş yıllara kıyasla çok yavaş ilerlediğini söyledi.
Doğan’a göre en büyük sorun, Karadeniz’deki gemi trafiğinin kapalı olması. Rusya ve Ukrayna’ya kara yoluyla tırlarla ürün gönderilebildiğini ancak bunun maliyetinin çok yüksek olduğunu belirten Doğan, nakliye fiyatlarının üreticinin belini büktüğünü ifade etti. Doğan, gemi trafiği açılmadıkça yalnızca tırlarla yapılan sevkiyatın sorunu çözmeyeceğini vurguladı. Bahçelerin yurt dışı pazarı düşünülerek kurulduğunu hatırlatan Doğan, ürünlerin ağaçta kalma tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu dile getirdi.
Destek talebi
Ziraat Odası Başkanı Doğan, Tarım ve Orman Bakanlığı ile Ticaret Bakanlığı’ndan bu yıl özellikle Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu (DFİF) kapsamında destek verilmesini talep etti. Üreticilerin zarar etmeden sezonu tamamlayabilmesi için bu desteğin kritik olduğunu belirtti.
“Ne fiyat verirlerse kabul ediyoruz”
Mandalina üreticisi İbrahim Kaya ise bu yıl verimin iyi olduğunu ancak fiyatların iç açıcı olmadığını anlattı. Ürün para etmediği için tüccara karşı pazarlık güçlerinin kalmadığını söyleyen Kaya, ürün ağaçta kaldığında mahsulün düştüğünü, bu yüzden en azından bahçelerin temizlenmesi için tüccarın verdiği fiyatı kabul ettiklerini dile getirdi. Kaya’nın anlattıkları, rekoltenin iyi olduğu bir yılda bile fiyatların sezon başındaki seviyenin çok altına inmesinin üreticiyi nasıl çaresiz bıraktığını gösteriyor. Ziraat Odası Başkanı Doğan’ın da vurguladığı gibi nakliye fiyatları, zaten düşük olan kazancı daha da eritiyor.
Sezonun özeti
- Kesimin başladığı tarih: 29 Eylül; ihracatın başladığı tarih: 6 Ekim.
- Sezon başı tarla fiyatı: kilogramı 8-10 lira.
- Güncel fiyat aralığı: cinsine ve boyuna göre 3-7 lira.
- Temel sorun: Karadeniz’de kapalı gemi trafiği ve yüksek tır nakliye maliyeti.
- Talep: Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu (DFİF) kapsamında destek.
Hasadın yavaş ilerlemesi, bahçelerde bekleyen ürün miktarını artırıyor ve üreticinin elindeki zamanı daraltıyor.
Üreticiler, ihracat yollarının yeniden açılmasını ve kamu desteğinin bir an önce devreye girmesini bekliyor. Aksi halde sezonun önemli kayıplarla kapanabileceği endişesi taşınıyor.
