Almanya Başbakanı Friedrich Merz, Türkiye’den Almanya’ya gerçekleşen göçün ülkesini kültürel, ekonomik ve bilimsel açıdan zenginleştirdiğini söyledi. İş Gücü Anlaşması’nın 65. yıl dönümünde konuşan Merz, Türk işçilerin Almanya’nın bugünkü refahının oluşmasında önemli rol oynadığını vurguladı ve ülkede artan yabancı düşmanlığına karşı uyarıda bulundu.
65 yıllık ortak tarih
Türkiye Gazetesi’nin aktardığı habere göre Merz, Alman hükümetinin düzenlediği “65 Yıl Ortak Tarih – Almanya-Türkiye İş Gücü Anlaşması’nın Yıl Dönümü” etkinliğinde konuştu. Merz, konuşmasında ilk nesil Türk işçilerin zorlu hayat koşullarını anlattı.
İlk gelen işçilerin iki yıl sonra ülkelerine döneceklerini düşündüklerini hatırlatan Merz, 1961-1973 yılları arasında Almanya’ya gelenlerin yaklaşık yarısının Türkiye’ye geri döndüğünü, diğer yarısının ise ülkede kaldığını ifade etti. Ailelerini Almanya’ya getiren işçilerin zamanla göçmenlere dönüştüğünü kaydetti.
“Refahın altyapısını onlar oluşturdu”
Merz, “Türk misafir işçiler, ülkemizin endüstriyel yapısının oluşmasına katkıda bulundular. Ruhr Bölgesi, ilk nesil olmasaydı bu kadar zengin ve muhteşem hale gelemezdi. Bugün içinde yaşadığımız refahın altyapısını onlar oluşturdular. Çoğu zaman olağanüstü bir çalışkanlıkla” dedi.
Türk göçünün Almanya’nın kültürel yapısını da derinden etkilediğini vurgulayan Merz, “Almanya’nın kültürel yüzünü derinden şekillendirdiler. Ve bugüne kadar da şekillendirmeye devam ediyorlar” ifadelerini kullandı.
Başarı hikâyeleri örnek gösterildi
Merz, konuşmasında yazar Aras Ören ve Deniz Utlu, yönetmen Fatih Akın, futbolcu İlkay Gündoğan ile bilim insanları Uğur Şahin ve Özlem Türeci’yi başarı hikâyelerine örnek gösterdi.
Yabancı düşmanlığı uyarısı
Türk göçünün 65 yıllık tarihinin yalnızca başarılı entegrasyon örneklerinden oluşmadığını belirten Merz, ırkçılık ve yabancı düşmanlığıyla mücadelenin de bu tarihin bir parçası olduğunu söyledi. Almanya’da yabancı düşmanlığının azalmadığını, aksine arttığını ifade eden Merz, bu korkunun ideolojik amaçlarla yeniden istismar edildiğini dile getirdi.
“Geri göç” kavramını da eleştiren Merz, bu kavramın arkasında son 65 yılda birlikte inşa edilen modern Almanya’ya yönelik bir saldırı bulunduğunu savundu. Merz, “Ülkemizde herkes, ten rengi veya ebeveynlerinin kökeni ne olursa olsun, değer görmelidir” dedi.
Merz, Türk göçünün ilk neslinden birçok kişinin, çocuklarının ve torunlarının tüm çabalarına karşın hâlâ yabancı muamelesi görebildiğine dikkat çekerek yabancı düşmanlığının özgür bir toplum için tehdit oluşturduğunu söyledi.
1961’de imzalanan anlaşma
Almanya ile Türkiye arasındaki İş Gücü Anlaşması, 30 Ekim 1961’de imzalanmıştı. Anlaşmanın ardından yüz binlerce Türk işçi, başta madencilik, otomotiv ve ağır sanayi olmak üzere Almanya’nın farklı sektörlerinde çalışmaya başladı. 1973’te işçi alımı durdurulana kadar yaklaşık 870 bin kişinin Türkiye’den Almanya’ya gittiği tahmin ediliyor. Bugün Almanya’da Türkiye kökenli yaklaşık 3 milyon kişinin yaşadığı belirtiliyor.
Özetle
- Merz, İş Gücü Anlaşması’nın 65. yılında Türk işçilerin Almanya’nın refahına büyük katkı sunduğunu söyledi.
- “Almanya’nın kültürel yüzünü derinden şekillendirdiler” dedi.
- Ülkede artan yabancı düşmanlığına karşı uyardı, “geri göç” kavramını eleştirdi.
Kaynak: Türkiye Gazetesi, 20 Ekim 2026.
